Ventilatiebox vervangen: wanneer het loont en wat het kost

Een ventilatiebox die nog op wisselstroom draait, kun je beter vervangen door een box met een gelijkstroommotor. Die kost volgens Milieu Centraal ongeveer €700 en bespaart zo'n 450 kWh stroom per jaar, ongeveer €90.^MC Of jouw box op wisselstroom draait, lees je op het typeplaatje.

Wat een ventilatiebox doet

Bij mechanische ventilatie hangt er een ventilatiebox in huis, meestal op zolder of in de ruimte van de cv-ketel. Hij zuigt dag en nacht lucht af via de ventielen in de keuken, de badkamer en de wc. Daardoor stroomt verse lucht vanzelf naar binnen via de roosters in de woonkamer en de slaapkamers.^MC Ongeveer 4 van de 10 huizen in Nederland hebben zo'n centraal afvoersysteem.^MC

Omdat de box nooit stilstaat, telt elke watt die de motor gebruikt het hele jaar door. Daar zit de winst van een nieuwe box: niet in een ander systeem, maar in een zuiniger en stillere motor op dezelfde plek, aan dezelfde kanalen.

Wisselstroom of gelijkstroom: zo herken je het

Het verschil zit in de motor. Oude boxen hebben een wisselstroommotor, nieuwe een gelijkstroommotor. Je ziet het zo:

1. Kijk op het typeplaatje. Dat is de sticker op de box. Staat er AC, wisselstroom of 230 V, dan is het een wisselstroommotor. Staat er DC of gelijkstroom, dan heb je al een zuinigere motor.^MC
2. Kijk naar de leeftijd. Is de box vóór 2005 geplaatst, dan is de kans groot dat het een wisselstroombox is.^MC Een andere pagina van Milieu Centraal noemt boxen van vóór 2010 meestal wisselstroom.^MC
3. Kijk naar de bediening. Een box die je met een afstandsbediening of een app instelt, is meestal een gelijkstroombox.^MC
4. Twijfel je nog? Maak een foto van de box en het typeplaatje en vraag het aan een installateur.^MC

Wat een nieuwe box oplevert

Milieu Centraal rekent met een besparing van zo'n 450 kWh stroom per jaar als je een oude box vervangt, ongeveer €90.^MC Verdeeld over alle uren van het jaar is dat gemiddeld ongeveer 51 watt minder, dag en nacht. Het Duurzaam Bouwloket schrijft dat een gelijkstroombox tot wel 50% minder stroom gebruikt dan een oude box.^DBL

Er komen twee dingen bij die je niet op de energierekening ziet. Een gelijkstroomventilator is stiller.^MC En oude wisselstroomboxen raken vaak erg vervuild en zijn lastig schoon te maken.^MC Een nieuwe box begint schoon en is makkelijker te onderhouden.

Bronnen: Milieu Centraal, Tips voor beter en energiezuiniger ventileren (laatst gewijzigd 31 augustus 2026); Duurzaam Bouwloket, Factsheet Vervangen ventilatiebox (bestand van 17 april 2023). Gelezen op 14 oktober 2026.

Wat vervangen kost

De twee bronnen geven verschillende bedragen. Milieu Centraal noemt in 2026 ongeveer €700 voor een nieuwe ventilatiebox.^MC Het Duurzaam Bouwloket noemde in 2023 ongeveer €400 tot €500 voor een box plus het aansluiten door een installateur.^DBL Wij noemen beide, met het jaar erbij. De prijs van jouw klus hangt af van de box, de bereikbaarheid van de zolder en of er extra werk nodig is, zoals een nieuwe schakelaar of het inregelen van de ventielen.

Vraag daarom een offerte waarin drie dingen apart staan:

• De box zelf, met het type en het energielabel.
• Het werk: de oude box eruit, de nieuwe aansluiten op de bestaande kanalen.
• Het inregelen: de ventielen en de standen zo instellen dat elke ruimte genoeg lucht afvoert.

Een nieuwe box heeft een energielabel. Dat is verplicht sinds 1 januari 2016. Het zuinigste label is A+; units voor mechanische ventilatie hebben meestal label C of B.^MC Op het label staat ook hoeveel geluid de unit maakt. Kijk daar dus naar als je twee offertes vergelijkt.

Krijg je subsidie voor een nieuwe box?

Voor een gewone nieuwe box niet. De ISDE geeft sinds 1 januari 2026 eenmalig €400 voor ventilatie, maar alleen voor een CO2-gestuurde afzuigventilator met minstens twee CO2-sensoren, en alleen als je ook isoleert.^RVO Een box met alleen een vochtsensor of een standenschakelaar telt niet.^RVO Wil je die stap meteen zetten, lees dan CO2-gestuurde ventilatie.

Zelf vervangen of een installateur?

Een box zit vaak met een perilex-stekker in een speciaal stopcontact, en de kanalen zitten met klemmen vast. Handige mensen vervangen hem zelf. Toch is het verstandig het te laten doen. Het Duurzaam Bouwloket waarschuwt dat de fabrieksgarantie kan vervallen als je de box zelf monteert.^DBL Voor de ISDE is een installatiebedrijf zelfs verplicht.^RVO

Belangrijker is het inregelen. Een nieuwe box zuigt anders dan de oude. Als niemand de ventielen en de standen opnieuw instelt, kan de ene ruimte te veel lucht afvoeren en de andere te weinig. Milieu Centraal schrijft dat de helft van de woningen met mechanische ventilatie niet voldoet aan de wettelijke eisen voor schone lucht, onder meer door verkeerde installatie en achterstallig onderhoud.^MC Vraag de installateur ook om uitleg over de standen en om de handleiding.^MC

Wanneer vervangen weinig oplevert

• Je box draait al op gelijkstroom. Dan is de grote winst al binnen. Onderhoud en schoonmaken leveren dan meer op.
• Het probleem zit in de kanalen of ventielen. Vuile kanalen of verkeerd teruggeplaatste ventielen verhelp je niet met een nieuwe box. Zie mechanische ventilatie schoonmaken.
• De lucht komt niet binnen. Staan de roosters dicht of zit er geen kier onder de binnendeuren, dan helpt een zuinige box niet. Onder de deuren moet minstens 1,5 centimeter ruimte zitten.^MC

Heb je last van lawaai? Lees dan eerst ventilatiebox maakt lawaai: soms is onderhoud genoeg, soms is een nieuwe box de oplossing.

In vier stappen

1. Lees het typeplaatje: AC of DC, en het bouwjaar.
2. Laat de box, de ventielen en de kanalen nakijken. Soms is schoonmaken genoeg.
3. Vraag twee offertes met box, werk en inregelen apart, en vergelijk het energielabel.
4. Denk mee na over de volgende stap: ga je ook isoleren, dan kan een CO2-gestuurde box met subsidie de betere keuze zijn.

Alles over verbruik en vervangen staat in de gids vervangen en verbruik. Hoe je de nieuwe box goed instelt, lees je in welke stand voor je ventilatie.

Veelgestelde vragen

Wat kost een nieuwe ventilatiebox?

Ongeveer €700, volgens Milieu Centraal (stand van 31 augustus 2026).^MC Het Duurzaam Bouwloket noemde in 2023 ongeveer €400 tot €500 voor een box met aansluiten door een installateur.^DBL Vraag altijd een offerte met de box, het werk en het inregelen apart.

Hoe weet ik of mijn box op wisselstroom draait?

Kijk op het typeplaatje. Staat er AC, wisselstroom of 230 V, dan is het een wisselstroommotor. Staat er DC of gelijkstroom, dan heb je al een zuinigere motor.^MC Een box van vóór 2005 is vaak een wisselstroombox.^MC

Hoeveel stroom bespaar ik met een nieuwe box?

Zo'n 450 kWh per jaar, ongeveer €90, zegt Milieu Centraal.^MC Dat is gemiddeld ongeveer 51 watt minder, dag en nacht.

Mag ik een ventilatiebox zelf vervangen?

Het mag, maar de fabrieksgarantie kan vervallen.^DBL Voor subsidie is een installatiebedrijf verplicht.^RVO En na het vervangen moet het systeem opnieuw worden ingeregeld.

Wanneer loont het om mijn ventilatiebox te vervangen?

Als hij nog op wisselstroom draait. Een nieuwe gelijkstroombox kost volgens Milieu Centraal ongeveer €700 en bespaart zo'n 450 kWh per jaar, ongeveer €90 (stand van 31 augustus 2026).